Các trường hợp không phải kê khai, tính và nộp thuế Giá trị gia tăng

Pháp luật thuế Giá trị gia tăng Việt nam hiện nay chia sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ thành “Đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng” và ba đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng gồm:

  • Đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng không phần trăm (0%).
  • Đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng năm phần trăm (5%).
  • Đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng mười phần trăm (10%).

Ngoài ra còn một trường hợp nữa là “Đối tượng không phải kê khai, không phải tính thuế giá trị gia tăng”.

Sự khác nhau giữa “không phải kê khai tính thuế giá trị gia tăng” và “không chịu thuế giá trị gia tăng” chỗ nào?

Về xuất hoá đơn đầu ra:

  • Đối tượng không chịu thuế phải xuất hoá đơn,
  • Không phải kê khai tính thuế thì có trường hợp phải xuất hoá đơn có trường hợp không xuất hoá đơn.

Về kê khai khấu trừ đầu vào:

  • Đối tượng không chịu thuế không được khấu trừ đầu vào nhưng thuế giá trị gia tăng đầu vào được tính vào chi phí doanh nghiệp.
  • Không phải kê khai tính thuế thì thuế giá trị gia tăng đầu vào được khấu trừ hoàn toàn.

Về kê khai thuế giá trị gia tăng đầu ra

  • Trên phần mềm thì đối tượng không chịu thuế đầu vào phản ảnh tại chỉ tiêu 26 của tờ khai số 01/GTGT.
  • Không phải kê khai tính thuế được phản ảnh trên chỉ tiêu ba 32a của tờ khai số 01/GTGT.

Các trường hợp trong thực tế doanh nghiệp thường gặp không phải kê khai tính thuế giá trị gia tăng.

  1. Nhận tiền từ bồi thường, tiền thưởng, tiền hỗ trợ, các khoản thu về tài chính.

Lưu ý: khi nhận tiền thưởng, tiền hỗ trợ mà có các điều kiện kèm theo, như phải quảng cáo, phải xúc tiến thương mại, hàng phải kèm điều kiện gì đó, thì phải kê khai nộp thuế giá trị gia tăng.

  1. Nhận tiền chuyển nhượng dự án đầu tư, để sản xuất, kinh doanh hàng hoá dịch vụ chịu thuế giá trị gia tăng cho doanh nghiệp, hợp tác xã. Lưu ý, nội dung này phải thoả các điều kiện:
  • Dự án là dự án đầu tư sản xuất, kinh doanh chịu thuế giá trị gia tăng.
  • Dự án chưa hoàn thành.
  • Dự án được bán cho bên mua là doanh nghiệp, hợp tác xã.
  1. Doanh nghiệp, hợp tác xã nộp thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ bán sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, thuỷ sản chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường cho các doanh nghiệp ở khâu kinh doanh thương mại.

Lưu ý: nội dung trên khi áp dụng vào thực tế rất phức tạp, chẳng hạn chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc sơ chế thông thường chưa được định nghĩa rõ ràng theo luật. Đồng thời các sản phẩm này khi mua bán, trao đổi qua lại giữa doanh nghiệp kê khai thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ hoặc doanh nghiệp kê khai thuế giá trị gia tăng theo phương pháp trực tiếp sẽ áp dụng khác nhau.

Mẹo dễ nhớ, dễ áp dụng như sau:

  • Doanh nghiệp hoặc hợp tác xã kê khai theo phương pháp Khấu trừ bán ra cho doanh nghiệp hoặc hợp tác xã ở khâu kinh doanh thương mại thì không kê khai tính thuế.
  • Doanh nghiệp hoặc hợp tác xã kê khai theo phương pháp Khấu trừ bán ra cho hộ, cá nhân kinh doanh và các tổ chức cá nhân khác thì kê khai tính thuế năm phần trăm (5%).
  • Doanh nghiệp kê khai theo phương pháp Trực tiếp bán ra, thì kê khai tính thuế một phần trăm (1%).
  1. khi điều chuyển tài sản cố định, cần lưu ý 02 trường hợp

Trường hợp 1: Điều chuyển giữa các đơn vị hạch toán phụ thuộc thì không phải kê khai tính thuế.

Trường hợp 2: Điều chuyển giữa các đơn vị hạch toán độc lập cần thoả các điều kiện sau thì không phải kê khai tính thuế.

  • Điều kiện 1: Cơ sở kinh doanh và các đơn vị thành viên do một cơ sở kinh doanh sở hữu 100% vốn hoặc giữa các đơn vị thành viên do một cơ sở kinh doanh sở hữu 100%  
  • Điều kiện 2: Tài sản đang sử dụng, đã tính khấu hao.
  • Điều kiện 3: Tài sản không thực hiện đánh giá lại.
  • Điều kiện 4: Tài sản phải phục vụ cho sản xuất hàng hoá chịu thuế giá trị gia tăng.
  1. Các trường hợp thu hộ, không liên quan đến hoạt động kinh doanh và các trường hợp đại lý bán đúng giá qui định cũng thuộc diện không phải kê khai tính thuế.

Các bạn có thể tham khảo thêm điều 5 Thông tư 219/2013 của Bộ tài chính và các văn bản hướng dẫn về trường hợp không phải kê khai tính thuế giá trị gia tăng. Chúng tôi chỉ tóm gọn những vấn đề nổi bật thường xảy ra trong thực tế và nhận thấy các doanh nghiệp thường sai sót.